Sınıf Düzeni ve Mobilya

Zeka Oyunları Sınıfı Nasıl Kurulur?

Zeka oyunları sınıfı dörtlü masa adaları, tema raflarına kutulanmış oyunlar ve bir gösterim tahtasıyla kurulur. Yazıda altı oyun grubunu, kaç takım alınacağını ve kurulum sırasını bulacaksınız.

BİLGEV Eğitim Materyalleri 6 dk okuma
Zeka Oyunları Sınıfı Nasıl Kurulur?
İçindekiler

Zeka oyunları sınıfı kurmak için boş bir derslik ya da atölye seçilir; iki ya da dört kişilik masalar adalar hâlinde dizilir, duvar boyunca açık raflara oyunlar türlerine göre kutulanır, öğretmene bir gösterim tahtası konur. Oyun seçimi altı gruba göre yapılır: geometrik-mekanik, sözel, akıl yürütme ve işlem, strateji, hafıza oyunları ve zekâ soruları.

Bu yazı sınıfı kurmak isteyen okul müdürleri, okul aile birlikleri ve belediyeler için. Oyunların nasıl öğretileceği öğretmenin işi; burada odanın kendisini konuşuyoruz: masalar nereye dizilir, oyunlar nerede durur, kaç takım alınır.

Zeka oyunları sınıfı hangi derse hizmet eder?

Ortaokulda zekâ oyunları, Milli Eğitim Bakanlığı'nın Oyun ve Oyun Etkinlikleri Dersi Öğretim Programı Zekâ Oyunları Modülü içinde işleniyor; program metni MEB öğretim programları sitesinde yayımlandı. 2026 tarihli programda iki düzey var: Düzey I başlangıç ve orta seviye becerileri, Düzey II ileri seviye becerileri kapsıyor. Program haftada 2 saatlik (yılda 72 ders saati) ve 1 saatlik (36 ders saati) iki ayrı süre tablosuyla geliyor.

Odanın düzeni için en işe yarayan bilgi, programın oyunları altı temaya ayırması. Raflar, kutu etiketleri, alım listesi; hepsi bu altı temaya göre kurulunca öğretmen hangi haftada hangi rafa gideceğini bilir. Dersin okulunuzda hangi sınıflarda ve kaç saat okutulacağını okul idaresi ve ilçe milli eğitim müdürlüğü belirler; plan yapmadan önce bunu netleştirin.

Hangi oyun grupları alınır ve ders saati nasıl paylaşılır?

Aşağıdaki tablo, programdaki temaları, programın her temada saydığı örnek oyunlardan birkaçını ve haftada 2 saatlik Düzey I programında temaya ayrılan ders saatini gösteriyor. Strateji ve akıl yürütme temaları en çok saati alıyor; alım bütçesi de büyük ölçüde bu iki rafa gider.

TemaProgramdaki örnek oyunlarDers saati (Düzey I, 2 saat)Sınıfta neye ihtiyaç var
Geometrik-mekanik oyunlarTangram, soma küpleri, pentomino, labirentler, rubik küp13Kişi başı ya da ikili parça setleri, düz masa yüzeyi
Sözel oyunlarAnagram, şifre oyunları, kelime avı11Çoğunlukla kâğıt ve tahta; az malzeme
Akıl yürütme ve işlem oyunlarıSudoku, kakuro, futoşiki, amiral battı13Basılı bulmaca, silinebilir kart, mantık oyunu kutuları
Strateji oyunlarıMangala, go, reversi, dama, koridor, hedef 5, pentago13İki kişilik oyun takımları, karşılıklı oturma
Hafıza oyunlarıResim eşleme, saklı objeleri bulma, fark bulma9Kart setleri, masa ya da halı üstü alan
Zekâ sorularıProgramda soru türleri olarak geçer9Tahta ya da ekran, defter

Haftada 1 saatlik programda strateji oyunlarına 7, geometrik-mekanik ile akıl yürütme oyunlarına 6'şar, diğer temalara 5'er saat ayrılıyor. Programın kendi notuna göre bu kısa programda öğrenme çıktıları aynı kalıyor, oyun çeşidi azaltılıyor. Yani 1 saatlik okulda her temadan daha az çeşit, ama yine her temadan oyun alınır.

Kaç takım oyun almak gerekir?

Hesap oyunun kaç kişiyle oynandığına göre yapılır. Mangala ya da reversi gibi iki kişilik bir strateji oyununda tüm sınıfın aynı anda oynayabilmesi için sınıf mevcudunun yarısı kadar takım gerekir: 24 öğrenciye 12 takım. Tangram ya da pentomino gibi tek kişilik bulmacalarda ise ya herkese bir set alınır ya da sınıf istasyonlara bölünür.

İstasyon düzeni bütçeyi rahatlatır. Sınıf dört gruba ayrılır, her masada farklı bir oyun durur ve gruplar belirli aralıklarla yer değiştirir. Bu düzende bir oyundan 3-4 takım yeterli olur, buna karşılık oyun çeşidi artar. Pratik bir yol şu: dersin ana oyunu (o hafta herkesin oynadığı strateji oyunu) için yarım sınıf kadar takım, diğer temalar için istasyon başına birkaç takım.

Kart ve parça setlerinde bir takım yedek almak işe yarar, çünkü bir dönemin sonunda en çok küçük parçalar kaybolur ve eksik taşla oyun yarım kalır.

Masalar nasıl dizilmeli?

Zeka oyunları dersinde öğrenciler çoğunlukla karşılıklı ya da dörtlü grup hâlinde oynar. Bu yüzden sıra düzeni yerine adalar kurulur: iki kişilik masalar karşılıklı birleştirilir, her adada dört öğrenci, yani iki strateji oyunu masası olur. Adalar arasında öğretmenin rahatça dolaşıp her tahtaya bakabileceği kadar boşluk bırakılır.

Tablasına satranç tahtası işlenmiş masalar, strateji temasında ayrıca tahta açma derdini kaldırır. Metal ayaklı okul satranç masası kilitli çekmecesiyle taşları masada saklar, tekerlekleri sayesinde istasyon düzenine göre yer değiştirebilir. Sınıfın bir köşesinde mangala ve kart oyunları için düz yüzeyli masalar da gerekir; her masa satranç masası olmak zorunda değil.

Öğretmenin önünde tüm sınıfın göreceği bir gösterim alanı olmalı. Strateji temasında kural, hamleyi tahtada göstererek en hızlı anlatılır. Ayaklı tekerlekli manyetik satranç tahtası duvara montaj gerektirmeden sınıflar arasında taşınabilir.

Anasınıfında zeka oyunları köşesi kuruluyorsa masa yüksekliği çocuk boyuna inmeli; Anaokulu Satranç Masası modelleri bu yaş için yapıldı.

Oyunlar nerede ve nasıl saklanır?

Dersin başında kutu aramak zeka oyunları sınıfında en çok zaman yiyen iştir. Bunu önlemek için:

  • Her temaya bir raf: altı tema için altı raf bölümü ayrılır; rafın kenarına tema adı yazılır. Öğrenci dersin sonunda kutuyu hangi rafa koyacağını bilir.
  • Her kutuya bir etiket: kutunun yan yüzüne oyunun adı ve içindeki parça sayısı yazılır. Ders bitiminde parçalar sayılarak kutuya konur.
  • Sık kullanılanlar göz hizasına: o dönem işlenen temanın oyunları öğrencinin uzanabileceği raflara, sezon dışı oyunlar üst raflara ya da kapaklı bölmeye gider.

Açık raflı bir kitaplık oyunları görünür tutar; kapaklı dolap ise sınıf başka amaçlarla da kullanılıyorsa düzeni korur. Gevşek parçalı oyunlar ile kart desteleri için tekerlekli saklama kutuları rafın altına itilir. Seçenekler Kitaplık ve Karton Dolapları kategorisinde.

Kurulum hangi sırayla yapılır?

  1. Önce dersi netleştirin. Hangi sınıflar, haftada kaç saat ve kaç şube bu odayı kullanacak? Takım sayısı bu cevaptan çıkar.
  2. Odayı seçin. Ders sırasında sohbet ve tartışma sesi çıkacağı için kalabalık koridordan uzak, gün ışığı alan bir derslik iyi olur.
  3. Raf ve masaları alın. Mobilya oyunlardan önce gelir; oyunların yeri belli olmadan alınan kutular sınıfın köşesinde birikir.
  4. Oyun alımına strateji ve akıl yürütme oyunlarıyla başlayın. Ders saatinin en büyük payı bu iki temada; ilk alım listesi buradan kurulur.
  5. Diğer temaları istasyon mantığıyla tamamlayın. Hafıza ve geometrik-mekanik oyunlarda birkaç takımla başlamak yeterli olur.
  6. Duvar ve kapıyı en sona bırakın. Kapı giydirme, poster ya da sınıf adı bütçede yer kalırsa eklenir.

Okul aile birliği aracılığıyla alım düşünülüyorsa süreç için Okul Aile Birliği Malzeme Alabilir mi? yazısına bakabilirsiniz. Kamu ihalesi ya da belediye alımında oyunların teknik özelliklerini yazarken Eğitici Oyuncak Teknik Şartnamesi Nasıl Yazılır? yazısı yardımcı olur.

Bu sınıf kimin için uygun, kimin için değil?

Zeka oyunları sınıfı, dersi birden çok şubede okutan, oyunları sınıftan sınıfa taşımaktan yorulan ortaokullar için en uygun çözümdür. Belediyelerin gençlik ve çocuk merkezlerinde de aynı düzen işe yarar; orada ders saati yerine kurs ya da kulüp saatleri esas alınır. Okulda tek şube varsa ya da boş derslik yoksa, tekerlekli bir dolapla taşınabilir bir zeka oyunları seti daha mantıklı olabilir. Anaokulu ve anasınıfında ise ayrı oda yerine sınıf içindeki masa oyuncakları köşesi yeterlidir; burada 4-6 yaş için yapılmış oyunlar ve yaşa uygun hafıza kartları seçilir.

Oyunların tümü Akıl ve Zeka Oyunları kategorisinde; okul bahçesine büyük boy bir oyun eklemek isterseniz Bahçe Satrancı 45 cm mi 85 cm mi? yazısında ölçüleri anlattık. Çok kalemli alımlarda ürün listenizi info@bilgev.com adresine iletirseniz kurumunuza teklif ve proforma hazırlıyoruz.

Bu rehber BİLGEV ekibi tarafından hazırlanmıştır; okullara ve kurumlara akıl ve zeka oyunlarıyla oyun masası ve saklama mobilyası tedarik ederken edindiğimiz deneyime ve MEB öğretim programına dayanır. Son güncelleme: Ekim 2026.

Paylaş

Sık Sorulan Sorular

Zeka oyunları sınıfında hangi oyunlar olmalı?

Program oyunları altı temaya ayırıyor. Geometrik-mekanik, sözel, akıl yürütme ve işlem, strateji ile hafıza oyunlarının yanında altıncı tema zekâ soruları. Her temadan birkaç oyun bulunmalı; strateji ve akıl yürütme oyunlarına en çok ders saati ayrıldığı için alım listesi bu ikisinden başlar.

Zeka oyunları dersi haftada kaç saat?

2026 tarihli ortaokul programında haftada 2 saatlik (yılda 72 ders saati) ve 1 saatlik (36 ders saati) iki süre tablosu var. Okulunuzda hangi sürenin uygulanacağını okul idaresi belirler.

Zeka oyunları sınıfı için kaç takım oyun alınır?

İki kişilik strateji oyunlarında tüm sınıfın aynı anda oynaması için sınıf mevcudunun yarısı kadar takım gerekir. İstasyon düzeninde ise her oyundan 3-4 takım yeterli olur.

Zeka oyunları sınıfında masa düzeni nasıl olmalı?

Sıra düzeni yerine iki kişilik masaların karşılıklı birleştirildiği dörtlü adalar kurulur. Öğretmenin adalar arasında dolaşabileceği boşluk ve tüm sınıfın gördüğü bir gösterim tahtası olmalı.

Zeka oyunları sınıfının malzemelerini kim alabilir?

Okul kendi bütçesiyle alabileceği gibi okul aile birliği, belediye ya da bir bağışçı da alabilir. Alım yolunu ve usulünü okul idaresiyle birlikte belirleyin.

İlgili yazılar