Anaokulunda Hangi Köşeler Olmalı?
MEB'in güncel okul öncesi programı ilgi köşelerine öğrenme merkezi diyor ve 9 merkez sayıyor. Her köşenin amacı, temel materyali, sınıftaki yeri; kum-su ile Atatürk köşesinin programdaki karşılığı.
İçindekiler
Anaokulunda hangi köşeler olmalı sorusunu MEB'in Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programı cevaplıyor; program ilgi köşelerine öğrenme merkezi diyor ve sınıflarda yaygın 9 merkez sayıyor: blok, kitap, erken okuryazarlık, müzik, sanat, fen, matematik, dramatik oyun ve açık hava. Atatürk köşesi bunlara ek olarak kurulan tematik bir merkez. Kum ve su oyunu ise ayrı bir merkez sayılmıyor, fen ile açık hava merkezinin içinde yer alıyor.
Her köşenin kurulumunu ayrı yazılarda anlattık; bu sayfada amaçları ve temel materyalleri yan yana duruyor.
İlgi köşesi ile öğrenme merkezi aynı şey mi?
Evet. Öğretmenler ve veliler hâlâ "ilgi köşesi" diyor, MEB'in güncel programı ise "öğrenme merkezi" adını kullanıyor. Program 2024-2025 eğitim öğretim yılından itibaren uygulanıyor (Eurydice, Türkiye erken çocukluk reformları). Programın tanımına göre öğrenme merkezi, sınıfta dolap, pano, halı, yer döşemesi, bant ya da tabelayla sınırı çizilmiş, uygun materyalle donatılmış bir oyun ve öğrenme alanı. Çocuk merkezi kendi seçiyor, tek başına ya da arkadaşlarıyla oynuyor; öğretmen kimin hangi merkezde ne kadar kaldığını gözleyip not alıyor.
Bir köşenin sınırı belli olur, adı ile sembolü görünür, çocuk malzemeye kendi uzanabilir. Programın tam metnine Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli sayfasından ulaşabilirsiniz; merkezler "Öğrenme Ortamları" bölümünde tek tek anlatılıyor.
Anaokulunda hangi köşeler olmalı?
İlk dokuz satır programın saydığı merkezler; son ikisi kurumların en sık sorduğu kum-su ve Atatürk köşeleri. Materyallerin hepsini ilk gün almak gerekmiyor, program da listeyi örnek olarak veriyor.
| Köşe (merkez) | Programdaki amacı | Temel materyal | Ayrıntılı yazı |
|---|---|---|---|
| Blok | Yapı kurma, denge, şekil-boyut, uzamsal düşünme, birlikte inşa | Farklı boy ve malzemede bloklar, geçmeli yapı oyuncakları, araçlar, insan-hayvan figürleri, rampalar, trafik işaretleri | Blok seçimi |
| Kitap | Kitapla olumlu ilişki, dinleme, öykü kurma, söz varlığı | Ön kapağı görünen açık raf, minder ya da koltuk, resimli öykü, şiir, bilmece, kavram kitapları | Bu yazıda, aşağıda |
| Erken okuryazarlık | Yazı farkındalığı ve yazmaya hazırlık (okuma yazma öğretimi değil) | Alfabe kartları, mıknatıslı harfler, kalem, kâğıt, zarf, makas, oyun hamuru | Kitap köşesiyle birleştirilebilir |
| Sanat | Kendini özgün yolla ifade etme, ince motor, estetik farkındalık | Boya, fırça, kâğıt, makas, yapıştırıcı, kil, resim sehpası, kurutma rafı, sergi alanı | Işık masası etkinlikleri |
| Müzik | Dinleme, ritim, söyleme, müzikle hareket | Davul, tef, ritim çubuğu, çelik üçgen, zil, ksilofon, metalofon, şarkı kayıtları | Müzik köşesi |
| Fen | Gözlem, tahmin, sınıflandırma, basit deney | Büyüteç, mikroskop, terazi, mıknatıs, doğal malzeme kapları, bitki-tohum, insan vücudu modeli | Fen ve doğa köşesi |
| Matematik | Sayma, sıralama, karşılaştırma, ölçme, örüntü | Abaküs, sayı kartları, birim küpler, domino, terazi, kum saati, tangram, geometrik şekiller | Bu yazıda, aşağıda |
| Dramatik oyun | Rol alma, dil-iletişim, duyguları oyunla ifade etme | Kukla perdesi ve kuklalar, kostüm, mutfak gereçleri, doktor seti, tamir seti, oyun evi | Rol oyunu köşeleri |
| Açık hava | Doğayla temas, hareket, keşif, gözlem | Sebze bahçesi, çamur mutfağı, böcek oteli, yağmur ölçer, kum, toprak | Bahçe düzenine göre |
| Kum ve su (ek) | Duyusal oyun; dökme, doldurma, hacim deneyimi | Kum ve su masası, huni, süzgeç, ölçü kapları | Fen ve açık hava merkezinin parçası |
| Atatürk köşesi (tematik) | Atatürk'ü ve millî bayramları tanıma | Atatürk resimleri, Türk bayrağı, Türkiye haritası, çocukların hazırladığı çalışmalar | Atatürk köşesi |
Kum-su ve Atatürk köşesi programda nerede duruyor?
Program kum ve suyu ayrı bir merkez olarak saymıyor. Fen merkezinde kumun, suyun, toprağın, taşların, baklagillerin farklı boyda kaplarda durmasını öneriyor; huniyle, süzgeçle basit deneyler de bu listede. Açık hava merkezinde de çamur mutfağı ve su alanı örnekleri var. Sınıfta bir kum ve su masası, bu iki merkezin malzemesini tek yerde toplamanın pratik yolu. Kumu ışıkla birleştiren fikirler için ışık masası yazımıza bakabilirsiniz.
Atatürk köşesi için programın öğretmen eğitimi sunumunda "Sınıfta Atatürk merkezi oluşturulabilir" önerisi geçiyor; malzemenin bir kısmını çocukların hazırlaması isteniyor. Program metni de millî bayramlar ve özel günler için Türk kültürü içerikli geçici merkez kurulabileceğini söylüyor. Okullarda sık gördüğümüz düzen, kalıcı panonun koridorda ya da girişte durması, sınıftaki küçük alanın ise bayram haftalarında genişletilmesi.
Kitap ve matematik köşesine neler konur?
Program kitap merkezini sınıfın sessiz ve aydınlık bir yerine koymayı, kitapları ön kapakları görünecek şekilde açık rafa dizmeyi öneriyor. Küçük çocuk kitabı kapağından tanıyıp seçtiği için eğimli ya da kapak gösterimli kitaplıklar bu köşede daha çok kullanılıyor. Yanına bir halı, birkaç minder ya da alçak bir koltuk yetiyor. Rafta resimli öykülerin yanında şiir, tekerleme, kavram kitapları, sessiz kitaplar, çocukların kendi yaptığı kitaplar da yer alabilir.
Matematik merkezinde çocuk saymayı, sıralamayı, ölçmeyi eliyle dener. Ayaklı bir abaküs, birim küpler, domino, örüntü kartları, terazi, mezura, kum saati iyi bir başlangıç. Düğme, deniz kabuğu ya da fasulye gibi ucuz malzemeler sınıflandırma oyunlarında hazır setlerden daha çok işe yarıyor.
Köşeler sınıfa nasıl yerleştirilir?
Programın yerleşim kuralı basit: hareketli ve sesli merkezler bir tarafta, odak isteyenler öbür tarafta. Blok, müzik, dramatik oyun birbirine yakın dursun; kitap, fen, matematik daha sessiz bir köşeye gitsin. Programda ayrıca şu öneriler var:
- Fen köşesi pencereye yakın olsun, doğal ışık alsın.
- Sanat köşesi geniş, aydınlık olsun; mümkünse lavaboya yakın kurulsun.
- Materyal çocuğun uzanabileceği açık raflarda, etiketli kutularda dursun.
- Her merkezin adı ve sembolü görünsün; aynı anda kaç çocuğun oynayacağı sembolle sınırlansın.
- Sınıf darsa bazı merkezler birleştirilebilir ya da bahçeye taşınabilir.
Planlama yaparken önce sınıfın metrekaresine bakın; çocuk başına düşen alanı sınıf metrekaresi yazımızda hesapladık. Köşeleri temayla, renkle, görüş hattıyla birlikte düşünmek isterseniz temalı sınıf konsepti yazımız bu kısmı adım adım anlatıyor.
Küçük bir sınıfta kaç köşe kurulur?
Programda zorunlu bir köşe sayısı yok. Merkezlerin sınıfın büyüklüğüne, çocuk sayısına, yaş grubuna göre düzenlenmesini istiyor. Kurumlarla yaptığımız planlamalarda dar sınıflarda en çok işe yarayan düzen şöyle oluyor: blok ve dramatik oyun sabit kalıyor, kitap ile erken okuryazarlık tek rafı paylaşıyor, fen ile matematik ortak bir dolapta duruyor. Müzik aletleri bir sepette bekliyor, sanat da masaların bir kısmını kullanıyor. Böylece dört fiziksel alanla programın neredeyse tüm merkezleri karşılanmış oluyor.
Program materyallerin belirli aralıklarla değiştirilmesini, çocukların ilgisine göre geçici merkezler kurulmasını da öneriyor. Market, hastane ya da itfaiye haftası gibi meslek temalı köşeler bu yüzden yılın içinde dönüşümlü kurulabilir. Hangi köşeyle başlanacağı ve dönüşümün nasıl yapılacağı rol oyunu köşeleri yazısında var.
İlgi köşesi malzemeleri nereden alınır?
Köşe mobilyası ve materyallerinin büyük kısmı ilgi köşeleri kategorimizde toplu duruyor: fen ve doğa grubu, kitaplıklar, mutfak köşeleri, kukla ve kostümler, Atatürk köşeleri ve sınıf halıları. Blok için yapı oyuncakları, müzik için müzik aletleri kategorisine bakabilirsiniz. Ürün sayfalarında ölçü, malzeme, yaş grubu yazıyor; mobilyada ölçülü çizim var. Sitedeki fiyatlar KDV hariç. Birden çok köşeyi birlikte kuracak kurumlara teklif ve proforma hazırlıyoruz.
Köşe Kurmaya Başlarken
Kum-Su, Matematik, Müzik ve Atatürk Köşesi
Bu rehber BİLGEV ekibi tarafından hazırlanmıştır; anaokulu ve kreşlerin sınıf donatımında edindiğimiz deneyime ve MEB okul öncesi eğitim programının öğrenme ortamları bölümüne dayanır. Son güncelleme: Ekim 2026.
Sık Sorulan Sorular
Okul öncesinde kaç tane ilgi köşesi olmalı?
İlgi köşesi ile öğrenme merkezi arasında fark var mı?
Anaokulunda ilk hangi köşeler kurulmalı?
Kum ve su köşesi zorunlu mu?
Sessiz köşeler sınıfın neresine konur?
Atatürk köşesi sınıfta mı olur, koridorda mı?
İlgili yazılar
20 Kişilik Sınıfa Kaç Masa Sandalye Gerekir?
20 kişilik anaokulu sınıfına 4 adet 60×120 masa ve 22 sandalye yeter. Masa tipine göre kişi kapasitesi, 10–25 çocuk için hesap tablosu ve masaların kapladığı alan.
Anaokulu Sınıfı Hangi Renge Boyanmalı?
Anaokulu sınıfında açık ve nötr bir zemin, tek vurgu duvarı ve silinebilir mat boya en dengeli seçim. Yazıda alan alan ton tablosu, iki sınıf araştırmasının bulguları ve kreş yönetmeliğindeki boya şartı var.
Anaokulu Portmantosu Kaç cm Olmalı?
Anaokulu portmantosunda belirleyici ölçü askı kancasının yüksekliği: 3–4 yaşta 85–90 cm, hazırlıkta 95–100 cm. Yaşa göre boy ile oturak yüksekliği tabloda; derinlik, kişi başı genişlik, kanca tipi ve duvara sabitleme ayrı bölümlerde.