Sınıf Düzeni ve Mobilya

Yuvarlak Masa mı Dikdörtgen Masa mı Sınıfta?

Sınıfta yuvarlak masa mı dikdörtgen masa mı? İki biçimin kapladığı alan, kişi sayısı, etkinliğe ve yaşa göre kullanımı ve 20 çocuklu sınıf için karışık masa düzeni.

BİLGEV Eğitim Materyalleri 7 dk okuma
Yuvarlak Masa mı Dikdörtgen Masa mı Sınıfta?
İçindekiler

Sınıfta yuvarlak masa mı dikdörtgen masa mı sorusunun kısa cevabı: 3–6 yaş sınıfının ana masaları dikdörtgen olsun, yanına bir iki yuvarlak masa ekleyin. 120 cm çaplı yuvarlak masa da 60×120 cm dikdörtgen masa da altı çocuk oturtur. Ama yuvarlak masa 120×120 cm'lik bir kare taban ister, dikdörtgen bunun yarısında kalır. Dikdörtgen masayı duvara da yaslayabilir, başka bir masayla da birleştirebilirsiniz.

Yuvarlak masanın gücü sohbette, ortak malzemeli oyunda ve küçük grup çalışmasında ortaya çıkar. Aşağıda iki biçimi ölçüyle karşılaştırdık, hangi etkinliğe hangisinin uyduğunu ve karışık bir sınıf düzeninin nasıl kurulacağını anlattık. Masanın kaç cm olacağını anaokulu masa yüksekliği yazımızda ayrıca ele aldık.

Yuvarlak masa ile dikdörtgen masa arasındaki fark nedir?

İkisi de anaokulunda aynı yükseklikte, çoğunlukla 52–55 cm üretilir. Fark tablanın biçiminde: masanın kaç çocuğu, ne kadar yerde, hangi düzende oturttuğunu bu belirler. Tabloda sitemizdeki üç yaygın ölçüyü yan yana koyduk. Alan ve kenar uzunluğu tabla ölçüsünden hesaplandı; kişi sayıları ürünlerimizin günlük kullanımına göre.

ÖzellikØ 90 cm yuvarlakØ 120 cm yuvarlak60×120 cm dikdörtgen
Oturan çocuk466 (büyük kâğıtla çalışırken 4)
Tabla alanı0,64 m²1,13 m²0,72 m²
Kapladığı taban (tablanın dış çerçevesi)90×90 cm120×120 cm60×120 cm
Çocuk başına kenaryaklaşık 71 cmyaklaşık 63 cmyaklaşık 60 cm
Ortadaki malzemeye uzaklıkherkese 45 cmherkese 60 cmuzun kenarda 30 cm, kısa kenarda 60 cm
Duvara ya da köşeye yaslamaVerimli olmazVerimli olmazUzun kenarıyla yaslanır
Başka masayla birleşmeBirleşmezBirleşmezUç uca ya da yan yana birleşir
En iyi yaptığı işKart oyunu, ara öğün, ikili üçlü sohbetSabah sohbeti, hamur, ortak malzemeli oyunSanat, yapboz, yemek, uzun süren grup projesi

Karar çoğu zaman taban alanında verilir. Ø 120 cm yuvarlak masanın oturduğu kareye iki 60×120 masa yan yana sığar. Birleşince 120×120 cm'lik bir ada olurlar ve altı ile sekiz çocuk oturturlar. Gerektiğinde de ayrılıp iki ayrı masa olarak sınıfın iki ucuna giderler.

Hangi masa çocuklar arasındaki etkileşimi artırır?

Yuvarlak masanın başı ya da ucu olmaz. Her çocuk merkeze aynı uzaklıkta oturur ve konuşan arkadaşının yüzünü görür. Dikdörtgen masada kısa kenara oturan çocuk ister istemez "masanın başı" olur, uzun kenarın iki ucundakiler birbirini görmek için öne eğilir.

Bu gözlemi destekleyen bir araştırma da var. Vujovic ve arkadaşlarının 2020'de British Journal of Educational Technology dergisinde yayımlanan çalışması, ortak bir problem üzerinde çalışan öğrencileri hareket yakalama sistemi ve video kaydıyla izledi. İlkokul öğrencilerinde yuvarlak masa, dikdörtgen masaya göre göreve katılımı daha yüksek tuttu. Üniversite öğrencilerinde masa biçiminin etkisi sınırlı kaldı. Çalışma okul öncesi çocuklarla yapılmadı, bu yüzden sonucu anasınıfına birebir taşımak doğru olmaz. Anasınıfı için bir işaret olarak okunabilir, kanıt olarak değil.

Etkileşim her etkinlikte istenen şey değildir. Çalışma kâğıdı dolduran ya da makas kullanmayı yeni öğrenen bir çocuk, karşısındakiyle göz göze gelmekten çok önündeki işe bakmalı. Dikdörtgen masanın uzun kenarı bu iş için daha sakin bir oturma düzeni verir.

Küçük bir sınıfta hangisi daha az yer kaplar?

Dikdörtgen masa. Yuvarlak masanın çevresinde her yöne sandalye çekileceği için masayı odanın ortasına bir yere koymanız gerekir. Köşeye itilen yuvarlak masanın arkasında kalan üçgen boşluk kullanılmaz. Duvara yaklaştırdığınızda o taraftaki iki üç oturma yeri kaybolur.

Dikdörtgen masayı uzun kenarıyla pencere önüne ya da duvar dibine yaslayabilir, kalan üç kenarda çocuk oturtabilirsiniz. Gün sonunda masaları uç uca dizip halıya yer açmak da kolaydır. Dar ve uzun sınıflarda iki masayı uç uca ekleyerek 60×240 cm'lik bir çalışma hattı kurulur. Sınıfta kaç masaya ihtiyaç olduğunu çocuk sayısına göre 20 kişilik sınıfa kaç masa sandalye gerekir yazımızda tabloyla hesapladık.

Alan dar ama yine de bir yuvarlak masa istiyorsanız Ø 90 cm iyi bir ara çözüm. 90×90 cm'lik bir kareye sığar ve dört çocuk oturtur. Okuma köşesinde bir minderin yanına konan Ø 60 cm masa ise iki üç çocukla kitap ya da yapboz incelemeye yeter.

Hangi etkinlikte hangi masa biçimi kullanılır?

Kurumlarla sınıf planlarken en sık karşılaştığımız eşleşmeler şunlar:

EtkinlikUygun biçimNeden
Sabah sohbeti, paylaşım saatiØ 120 yuvarlak ya da daire masa grubuKimse başta ya da uçta oturmaz, herkes konuşanı görür
Oyun hamuru, boncuk, ortak malzemeYuvarlakOrtadaki kaba herkes aynı uzaklıkta
Kum, su, tohum gibi duyu oyunuOrtası açıklıklı yuvarlak oyun masasıKap tablanın ortasına oturur, çevredeki altı çocuk aynı malzemeye uzanır
Büyük kâğıtla boya, kolajDikdörtgen, gerekirse iki masa birleşikKâğıt dikdörtgendir, tablanın köşesine kadar kullanılır
Yapboz, lego, yapı oyunuDikdörtgenParçalar kenara düzgün dizilir, yarım kalan iş bir uçta bekler
Öğretmenle küçük grup çalışmasıOrtası boş daire masa ya da fasulye masaÖğretmen iç tarafta durur, her çocuğa birkaç adımda ulaşır
Yemek ve kahvaltıDikdörtgenMasalar sıralanınca servis kısa sürer
Kart ve masa oyunuØ 90 yuvarlakDört oyuncu kartlara eşit uzaklıkta

Tablodaki daire masa grupları ayrı bir seçenek. Dört renkli dilim ile ortadaki göbekten oluşan 180 cm çaplı gruplarda dilimler ayrılınca çeyrek masaya dönüşür. Böylece sohbet saatinde büyük bir daire, atölye saatinde dört küçük çalışma yeri elde edilir. Ortası boş daire masada ise öğretmen halkanın içine girip dönerek her çocuğun çalışmasına bakar.

Yaş grubuna göre masa biçimi değişir mi?

Değişir, çünkü gruptaki çocuk sayısı ve günün akışı yaşla değişir. 2–3 yaş sınıflarında masa başı etkinlikler kısa sürer, öğretmen çoğu zaman masanın yanında oturur. Dört kişilik Ø 90 cm yuvarlak masa bu yaşta işe yarar: öğretmen bir çocuğun yanından kalkmadan bütün gruba uzanabilir, masanın çevresinde dolaşmak da kolaydır.

4 yaşta grup oyunları uzar, çocuklar sıra beklemeyi öğrenir. Sınıfa bir Ø 120 cm yuvarlak masa koymak sohbet ve hamur saatlerini rahatlatır. 5–6 yaşta ise ilkokula hazırlık çalışmaları, kâğıt üzerinde yapılan işler ve haftalarca süren grup projeleri artar. Bu yaşta ana masaların dikdörtgen ya da birleştirilebilen trapez olması daha pratik, yuvarlak masa ise bir köşede sohbet ve oyun masası olarak kalır. Hangi yaşta olursa olsun MEB'in Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programı sınıfı öğrenme merkezlerine bölmeyi ve esnek oturma düzenlerini önerir. Tek biçim masayla bütün merkezleri karşılamak zordur.

Karışık masa düzeni nasıl kurulur?

Bir anasınıfında grup mevcudu genelde 10 ile 20 çocuk arasındadır. MEB'in Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği bu aralığı esas alır. 20 çocuklu bir sınıf için en çok önerdiğimiz düzen şöyle:

  • Üç adet 60×120 cm dikdörtgen masa: 18 oturma yeri. İkisi birleşip sanat adası olur, üçüncüsü yapboz masası olarak ayrı durur.
  • Bir adet Ø 90 cm yuvarlak masa: 4 oturma yeri. Kitap ya da matematik merkezinin yanında, kart oyunu için.

Bu düzen 22 kişilik yer açar, yani bütün çocuklar aynı anda oturabilir ve iki yer yedekte kalır. Yuvarlak masa bir merkezin içinde kendi alanını tanımlar, dikdörtgenler gün içinde birleşip ayrılarak işlerini değiştirir. Sınıf genişse Ø 90 yerine Ø 120 cm masa koyup dikdörtgen sayısını ikiye indirebilirsiniz. Toplam yer sayısını her değişiklikte yeniden kontrol edin. Masaları merkezlere dağıtırken okul sırası düzenine düşmemek için anasınıfında sıra mı masa mı yazımızdaki yerleşim önerilerine de bakabilirsiniz.

Yuvarlak masa kime uygun, kime uygun değil?

Yuvarlak masa şu sınıflara uyar: sabah sohbetini masada yapan sınıflar, duyu oyununu sık kullanan kreşler, 2–3 yaş grupları, Montessori ya da doğal temalı sınıflarda tek bir buluşma masası arayanlar, kareye yakın planlı geniş odalar.

Şu sınıflarda ise ana masa olarak zorlanır: dar ve uzun sınıflar, masaların gün içinde birleşip ayrılması gereken düzenler, yemeğin sınıfta yendiği ve hızlı servis gereken gruplar, ilkokula hazırlık çalışmasının ağır bastığı 5–6 yaş sınıfları. Bu sınıflarda dikdörtgen masa ana mobilya olur, yuvarlak masa en fazla bir merkezde yer alır.

Tüm modelleri anaokulu masaları kategorisinde, biçime göre süzülmüş hâlini yuvarlak masa ve dikdörtgen masa sayfalarında bulabilirsiniz. Bazı masalarımız istenen renkte ve ölçüde üretilebiliyor, bu bilgi ürün sayfasında yazar. Fiyatlar KDV hariçtir, KDV dahil tutar ürün sayfasında görünür. Çok kalemli alımlarda kuruma özel teklif ve proforma hazırlıyoruz.

Bu rehber BİLGEV ekibi tarafından hazırlanmıştır; anaokulu ve kreş sınıflarını donatan kurumlarla yaptığımız masa planlarına, MEB okul öncesi programına ve masa biçimi üzerine yayımlanmış araştırmaya dayanır. Son güncelleme: Ekim 2026.

Paylaş

Sık Sorulan Sorular

Yuvarlak anaokulu masası kaç kişiliktir?

Çapa göre değişir. Ø 60 cm masaya 2–3, Ø 90 cm masaya 4, Ø 120 cm masaya 6 çocuk oturur. 180 cm çaplı daire masa grupları ise bütün bir küçük grubu aynı masada toplar.

Anaokulunda yuvarlak masa mı dikdörtgen masa mı daha iyi?

Tek başına biri değil, ikisinin karışımı. Ana masalar dikdörtgen olursa sınıf az yer harcar ve masalar birleşip ayrılabilir. Bir iki yuvarlak masa da sohbet, hamur ve küçük grup çalışmasına ayrılır.

Yuvarlak masa daha çok yer kaplar mı?

Evet. Ø 120 cm yuvarlak masa 120×120 cm'lik bir kare taban ister ve altı çocuk oturtur. Aynı kareye iki 60×120 masa sığar, birleşince altı ile sekiz çocuk oturur. Yuvarlak masa duvara da verimli yaslanmaz.

Yuvarlak ve dikdörtgen masa aynı sınıfta kullanılır mı?

Kullanılır, çoğu sınıf için en pratik düzen de budur. Masaların yüksekliği aynı olursa sandalyeler ikisinde de kullanılır. 20 çocuklu bir sınıfta üç 60×120 dikdörtgen ve bir Ø 90 yuvarlak masa 22 kişilik yer açar.

Daire masa grubu nedir?

Birkaç kavisli dilimin birleşerek büyük bir daire kurduğu grup masasıdır. Dilimleri ayrılan modeller çeyrek masa olarak da kullanılır. Ortası boş modellerde öğretmen halkanın içine girip her çocuğa yakından eşlik eder.

İlgili yazılar