Anaokulu Duvar Boyası Silinebilir Mi Olmalı?
Anaokulu duvar boyası silinebilir olmalı; kreş yönetmeliği bunu açıkça ister. Boya kutusundaki silinme sınıfının nasıl okunacağını, yaş grubuna ve alana göre hangi yüzeyin seçileceğini, duvarın alt bölümünün nasıl korunacağını anlattık.
İçindekiler
- Kreş yönetmeliği duvar boyası için ne istiyor?
- Boya kutusundaki silinme sınıfı nasıl okunur?
- Sınıfın hangi bölümü ne kadar silinmeye dayanmalı?
- Duvarın alt kısmı boyayla mı korunur, kaplamayla mı?
- Antibakteriyel boya kreşte gerekli mi?
- Silinebilir duvar nasıl temizlenir?
- Boya almadan önce teknik föyde neye bakılır?
Evet, anaokulu duvar boyası silinebilir olmalı. Özel kreş yönetmeliği, çocukların bulunduğu oda ve salonların duvarlarının kolaylıkla silinip temizlenebilen bir maddeyle boyanmasını ya da kaplanmasını ister. Hangi boyanın yeterli sayılacağını yönetmelik söylemez. Pratikte ölçü, EN 13300 sınıflandırmasındaki yaş silinme dayanımıdır: 1. sınıf boyada 200 silme devrinden sonra aşınma 5 mikrometrenin altında kalır.
Aşağıda yönetmelik metninin tam olarak ne dediğini, boya kutusundaki sınıfın nasıl okunacağını anlattık. Sınıfın hangi bölümüne ne tür bir yüzey yakıştığını da yaş gruplarına göre tabloya döktük. Renk seçimi ayrı bir soru; onu sınıf rengi yazımızda ele aldık.
Kreş yönetmeliği duvar boyası için ne istiyor?
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı özel kreş ve gündüz bakımevlerini düzenleyen yönetmeliğin 17. maddesi bina şartlarını sayar. (e) bendi şöyle: "Çocukların bulunduğu oda ve salonların duvarları kolaylıkla silinip temizlenebilen bir madde ile boyanmalı veya kaplanmalıdır." Metne Resmî Gazete'nin 30.04.2015 tarihli sayısından ulaşabilirsiniz. Yönetmelik 27 Aralık 2025'te değişti ve adı "Özel Kreş ve Gündüz Bakımevlerinin Kuruluş ve İşleyiş Esasları Hakkında Yönetmelik" oldu. Güncel konsolide metinde bu bent aynı sözlerle duruyor.
"Veya kaplanmalıdır" ifadesi, duvarın bir bölümünün boya yerine silinebilir bir panelle kaplanmasına da izin verir. Kural grup odasıyla sınırlı tutulmamış; çocukların bulunduğu bütün oda ve salonlar için yazılmış. Aynı maddenin (d) bendi zemin için ayrıca "kolaylıkla silinip temizlenebilen" bir malzeme ister ve "anti bakteriyel" ifadesini zemin için kullanır. Açılış şartlarının tamamı için kreş açma şartları yazımıza bakabilirsiniz. MEB'e bağlı bir anaokulu ya da anasınıfı açıyorsanız güncel teknik şartları il milli eğitim müdürlüğüne sorun.
Boya kutusundaki silinme sınıfı nasıl okunur?
"Silinebilir" ya da "yıkanabilir" yazısı tek başına bir ölçü vermez. Karşılaştırılabilir bilgi, iç cephe boyalarını sınıflandıran Avrupa standardı EN 13300'deki yaş silinme (yaş ovalama) dayanımı sınıfıdır. Türkiye'de TS EN 13300 olarak geçer. Deneyde boyalı yüzey ıslak bir pedle belirli sayıda silinir, sonra boya filminin ne kadar inceldiği ölçülür. Sınıf numarası küçüldükçe boya silmeye daha iyi dayanır.
| Yaş silinme sınıfı | Deneydeki silme sayısı | Boya filmindeki aşınma | Sınıfta ne anlama gelir? |
|---|---|---|---|
| 1. sınıf | 200 devir | 5 µm'den az | Sık silinen duvarlar için en dayanıklı seçenek |
| 2. sınıf | 200 devir | 5–20 µm | Düzenli silinen oda ve koridorlarda yeterli |
| 3. sınıf | 200 devir | 20–70 µm | Arada bir silinen, çocuğun pek dokunmadığı yüzeyler |
| 4. sınıf | 40 devir | 70 µm'den az | Silmeye az dayanır; çocuk alanında zorlanır |
| 5. sınıf | 40 devir | 70 µm ve üzeri | Tavan gibi dokunulmayan yüzeylere uygun |
Sınıf bilgisi kutunun üstünde ya da üreticinin teknik bilgi föyünde "yaş ovalama dayanımı" veya "yaş silinme dayanımı" başlığıyla yazar. Yanında çoğu zaman deney yöntemi olarak ISO 11998 anılır. Aynı standart parlaklığı da dört dereceye ayırır; en düşük iki derece mat ve tam mattır. Temizlenme kolaylığı silinme sınıfı kadar parlaklığa da bağlıdır. Sınıfta neden mat yüzeyin tercih edildiğini renk yazımızda anlattığımız için burada tekrar etmiyoruz.
Sınıfın hangi bölümü ne kadar silinmeye dayanmalı?
Bir odanın bütün duvarları aynı kirlenmez. 0–24 aylık çocuklar emekler, duvara tutunarak ayağa kalkar; izler yerden diz hizasına kadar toplanır. 25–66 ay grubunda pastel boya izleri ile yemek lekeleri başlar, kirli bölge çocuğun uzanabildiği yüksekliğe çıkar. Tablo bu farkı alan alan gösteriyor. Değerler mevzuat değil, uygulama önerisidir.
| Alan | Yaş grubu | En çok kirlenen bölge | Önerilen yüzey |
|---|---|---|---|
| Bebek ve emekleme odası | 0–24 ay | Süpürgelik ile diz hizası arası | 1. sınıf boya; alt bölümde yumuşak duvar paneli |
| Grup odası | 25–66 ay | Masa çevresi, pano altları, çocuk boyu yüksekliği | 1. sınıf boya ya da alt bölümde silinebilir kaplama |
| Sanat ve ıslak etkinlik alanı | 25–66 ay | Lavabo ve şövale çevresi | 1. sınıf boya; şövale arkasında silinebilir panel |
| Yemek alanı | Her yaş | Masa hizası boyunca uzanan şerit | 1. sınıf boya |
| Lavabo ve tuvalet | Her yaş | Musluk çevresi ve sıçrama bölgesi | Seramik ya da teknik föyünde nemli mekân için önerilen boya |
| Koridor ve giriş | Her yaş | Çanta ve el hizası, köşeler, kolonlar | 1. ya da 2. sınıf boya; köşe ve kolonlarda kaplama |
| Uyku ve dinlenme odası | Her yaş | Kampet ve yatak hizası | 2. sınıf boya çoğu zaman yeter |
| Tavan | Her yaş | Dokunulmaz | Silinme sınıfı düşük tavan boyası olabilir |
Silme ihtiyacı çocuğun elinin ve çantasının değdiği yükseklikte toplanır. Bu bölümün üstünde kalan duvar sınıfta en az kirlenen yüzeydir; orada 2. sınıf boya çoğu zaman yeter.
Duvarın alt kısmı boyayla mı korunur, kaplamayla mı?
Yönetmelik iki yolu da tanıdığı için seçim kullanıma göre yapılır. Sakin bir uyku odasında iyi bir silinebilir boya yeter. Çocukların koştuğu oyun salonunda ya da koridorda duvarın alt bölümünü kaplamak boyayı korur, çarpmayı da yumuşatır.
Bunun için kullanılan iki yaygın malzeme var. 13 mm tatami duvar kaplaması EVA'dan yapılır, kilitli sistemle takılır ve nemli bezle silinir. MDF sünger duvar kaplaması 3 cm sünger dolguludur, ölçüye göre hazırlanır ve kolonların dört yüzüne de sarılabilir. Okul öncesi çocukların oynadığı salonlarda kaplamayı yerden 120–150 cm'ye kadar çıkarmak yaygın bir uygulama. Sınıfın ortasındaki kolonu bir kolon kaplama kitaplığıyla çevirmek de çıplak köşeyi ortadan kaldırır.
Çocuğun en çok dokunduğu yüzeyi boyadan almanın bir yolu da o bölüme pano ya da duvar oyunu asmak. Bir pano ya da duvar etkinliği, eli sürekli değen bölgeyi kendi yüzeyine taşır. Duvar oyunlarının hangi yüksekliğe asılacağını duvar oyunları yazımızda anlattık.
Duvarın Alt Bölümü ve Kolonlar İçin
Çok Dokunulan Duvara Etkinlik Yüzeyi
Fiyatlar KDV hariçtir; KDV dahil tutar ürün sayfasında yazar. Diğer seçenekleri Zemin Kaplamalar ve Ahşap Duvar Figürleri kategorilerinde ölçüleriyle görebilirsiniz.
Antibakteriyel boya kreşte gerekli mi?
Yönetmelik metninde duvar için aranan şart silinip temizlenebilmektir; "anti bakteriyel" ifadesi zemin bendinde geçer. Antibakteriyel etiketli bir boya seçmek isterseniz kutudaki iddianın neye dayandığını teknik föyden okuyun ve föyde yazmayan bir sonucu boyaya yüklemeyin. Silinme sınıfı ayrı bir değerdir. Antibakteriyel yazan bir boyanın silinme sınıfı düşükse, o duvar sınıfta yine çabuk yıpranır. İki bilgiye birlikte bakın. Kurumunuz için açılış incelemesinde ne arandığını il müdürlüğüne sormak en kısa yol.
Silinebilir duvar nasıl temizlenir?
Boyanın silinmeye dayanması için önce tam kuruması gerekir. Kuruma ve kürlenme süresi teknik föyde yazar; boya tatile denk getirilirse çocuklar dönmeden bu süre dolar. Sonrası için birkaç alışkanlık duvarın ömrünü uzatır:
- Lekeyi kurumadan, yumuşak bir bez ve suyla alın. Bekleyen pastel izi daha çok ovmayı gerektirir.
- Ovma tozu, tel ya da sert yüzlü sünger kullanmayın. Föyde izin verilen temizleyici dışına çıkmayın.
- Bezi dairesel değil, tek yönde gezdirin; mat yüzeyde parlak halka kalmaz.
- Yeni bir temizleyiciyi önce dolap arkası gibi görünmeyen bir köşede deneyin.
- Rötuş için aynı ürünün aynı tonunu saklayın. Kutunun üstüne hangi odada kullanıldığını yazın.
Duvar silmeyi günlük temizlik planına bağlamak işi kolaylaştırır. Hangi yüzeyin hangi sıklıkla silineceğini kreş günlük temizlik çizelgesi yazımızda tablo hâlinde verdik.
Boya almadan önce teknik föyde neye bakılır?
- Yaş silinme sınıfı: çocuk alanları için 1. sınıf, az dokunulan odalar için 2. sınıf.
- Deney yöntemi: EN 13300 ya da TS EN 13300 sınıflandırması, ISO 11998 deneyi.
- Parlaklık derecesi: mat ya da tam mat.
- Kullanım yeri: iç cephe, nemli mekân uygunluğu (lavabo ve tuvalet için).
- Kuruma süresi ile ikinci kat için beklenecek süre.
- Önerilen temizlik yöntemi ve kullanılabilecek temizleyiciler.
Föyü olmayan ya da silinme sınıfını yazmayan bir boyayı çocuk alanına sürmeden önce satıcısından bu belgeyi isteyin. Mobilya ve pano yerleri baştan belli olursa duvarın hangi bölümünün boyayla kalacağı da kolayca netleşir.
Bu rehber BİLGEV ekibi tarafından hazırlanmıştır. Yönetmelik hükmü: Resmî Gazete 30.04.2015 tarihli özel kreş yönetmeliği, 17. madde (d) ve (e) bentleri; 27.12.2025 değişikliği. Son güncelleme: Ekim 2026.
Sık Sorulan Sorular
Kreşte duvar boyasının silinebilir olması zorunlu mu?
Silinebilir boya ile yıkanabilir boya aynı şey mi?
Boyanın silinme sınıfı nereden anlaşılır?
Anaokulunda plastik mat boya kullanılır mı?
Kreş duvarı için antibakteriyel boya şart mı?
İlgili yazılar
Orman Temalı Sınıf Nasıl Hazırlanır?
Orman temalı sınıf dört adımda kurulur: sakin bir yeşil palet, tek odak duvarı, her köşeye ormandan bir ad ve mevsimle değişen doğal malzeme. Yaşa göre tema yoğunluğu ve üç alt temanın farkı bu yazıda.
Okul Öncesinde Dil Köşesi Nasıl Hazırlanır?
Dil köşesi, MEB okul öncesi programındaki erken okuryazarlık merkezidir. Sessiz ve aydınlık bir yere kurulur. Rafta öykü anlatma araçları durur; yanında harf ve ses materyalleri ile yazmaya hazırlık gereçleri bulunur. Amaç okuma yazma öğretmek değil, ön becerileri geliştirmektir.
Masa Oyuncakları Köşesinde Neler Olmalı?
Masa oyuncakları köşesi beş grup materyalle kurulur: yapboz, yerleştirme oyuncağı, takmalı set, dizme seti, bir de birlikte oynanan oyunlar. Yazıda 20 çocuklu sınıf için miktar tablosu, yaşa göre seçim önerisi ve raf düzeni var.